Kifoz, çocuk ya da yetişkinlerde görülen ilerleyici bir omurga rahatsızlığıdır. Bu rahatsızlık “kamburluk” adı verilen bir eğriliğe neden olabilir. İleri derecede kifoz; Hiperkifoz veya Keskin Açılı Gibbus Deformitesi formunda olabilmektedir. Anormal kifoz eğrileri servikal (boyun)kısımda olabileceği gibi,genel olarak omurganın torasik(sırt) veya torakolumbar (sırt-bel birleşme yeri) kısmında oluşur.

Postural (duruş) ve Striktürel (yapısal) Kifoz: Kifoz; postural veya striktürel olarak sınıflandırılabilir. Postural kifoz,genellikle kötü duruş nedeniyle oluşan ve hastanın düzeltebileceği bir bozukluktur. Striktürel kifoz ise kemik, invertebral disk, bağ  veya kasları etkileyen bir anormallik nedeniyle oluşur. Yapısal patoloji içeren kifoz tıbbi müdahale gerektirebilir. Çünkü hasta omurgadaki ilerleyen eğriliği tek başına kontrol edemez.

Gibbus deformitesi: Gibbus deformitesi, yapısal bir kifoz türüdür. Arkadaki eğrilik keskin açılıdır, düzgün değildir. Bu deformite, öne doğru eğilince daha da belirginleşen kamburluğa neden olabilmektedir.

Hiperkifoz: Bu terim, normal aralığı aşan “aşırı (hyper)” bir eğriliği tanımlamak için kullanılır. Hiperkifoz, omuriliğin torasik (sırt) kısmında oluşur. Yetişkinlerde, osteoporoz sonucu genellikle birkaç sırt omurunda oluşan kama tipi çökme kırıkları sonrası meydana gelen sırttaki açılanma ileri yaş grubundaki en yaygın kamburluk nedenidir.

Konjenital: Konjenital, doğuştan gelen bir bozukluk anlamına gelir. Doğumsal kifoz yapısal bir anormalliktir.

Scheuermann Hastalığı: Genç (ergen) bireylerde görülen torasik (sırt) kifoz türüdür. Nedeni bilinmemekle birlikte ailesel olabilir. Bu hastalık, invertebral disk alanının azalmasına ve omur sıkışmasına neden olarak aşırı eğrilik oluşturur. Boyun ve baş anormal düzeyde ileri doğru durur. Bu durum genellikle 12-15 yaş arasında ortaya çıkar. Birçok hastada (hasta sayısının %50’sine kadar) ağrı yaygın bir şikâyettir.

Nedenleri

  • Duruşsal kamburluk
  • Scheuermann hastalığı
  • Doğumsal kifoz
  • Nöromusküler bozukluklarla ilişkili kifoz
  • Travma, tümörler, enfeksiyon ve kireçlenmeye (osteoartrit) bağlı gelişen kifoz.

Omurganın torasik (sırt) bölümündeki kifoz, omurgada normale göre aşırı bir açı oluşması durumudur. boyun ve bel bölgelerdeki normal lordotik eğimler genel duruşa yardımcı olmak amacıyla azaltılabilir. Omurganın normal eğim pozisyonu hareket esnasında mekanik stresi azaltıcı olarak çalışır.

Kifoplasti

Anjiyoplasti için geliştirilmiş balon kateter teknolojisiyle vertebroplastiyi(omurga içerisine kanüller yardımı ile kapalı yöntem şeklinde kemik çimentosu enjekte edilmesi) birleştiren yeni bir yöntemdir. Ağrılı, ilerleyici osteoporotik ve osteolitik vertebral kompresyon kırıklarının (kemik kaybı) tedavisinde büyük bir ümit vaat eden bir işlemdir.

Kifoplasti tekniğinin geliştirildiği vertebroplasti, medikal ve cerrahi yöntemlerin yeterli başarı sağlayamaması sonucunda geliştirilmiştir. Vertebroplasti, kırık ağrısının azaltması ve ortadan kaldırılması, daha fazla hasar oluşmasının önlenmesi, hareketliliğin tekrar sağlanması ve yatak istirahatinin neden olduğu kemik kaybının önlenmesi gibi önemli faydalar sunmaktadır. Fakat omurga deformitesini ortadan kaldırmaz. Ayrıca, işlemlerin %30-%80’inde çimento sızıntılarına yol açan düşük viskoziteli çimento kullanılarak yüksek basınçlı çimento enjeksiyonu yapılmasını gerektirir.

Kifoplasti, vertebroplastiye göre bazı avantajlara sahiptir. Vertebral gövde yüksekliğini restore ederek çimentonun dışarıya kaçışını azaltır. Kifoplasti iyi tolere edilir, istatistiksel olarak ağrı ve fonksiyonda belirgin bir iyileşme sağlar.

Kifoz Cerrahisi: Aşağıdaki durumlarda cerrahi operasyon uygulanabilir:

  • Deformite derecesi ciddi bir seviyeye ulaştıysa (Örneğin; Scheuermann hastalığında 70 derece eğim oluşması),
  • Nörolojik semptomlar varsa,
  • Klasik tedavi yöntemleriyle azaltılamayan ağrı durumlarında. Ayrıca, klasik tedaviye (örneğin: korse) yanıt vermeyen önemli deformitesi (eğriliği) olan gençler ve omurga eğriliğinin ilerlediği ve/veya kronik bel ağrısı olan hastalara cerrahi operasyon uygulanabilir.

Spinal instrumentasyon ve füzyon (kaynama), spinal deformiteyi düzeltebilecek ve omurga stabilitesini kalıcı olarak sağlayabilecek cerrahi işlemlerdir. Bu işlemler, spinal elementlerin zarar gördüğü ya da kaybolduğu yerleri sabitlemek amacıyla uygulanır.Çubuk, bar, kablo ve vida gibi medikal aletler kullanılır.

Cerrahi Dışı Kifoz Tedavileri

Erken tedavi uygulaması özellikle genç hastalar için çok önemlidir. Kifoz tedavi edilmediğinde, eğrilik ilerleyerek yetişkinlik döneminde önemli problemlere yol açabilir. Rutin kontroller hastalığın seyrini gözlemlemek açısından önem taşımaktadır.

Postural (duruş) kifoz: Paravertebral kasların güçlendirilmesi için bazı egzersizler (örneğin; fizik tedavi) tavsiye edilebilir. Duruşu düzeltmek ve koruyabilmek için hastanın bilinçli bir çaba sarf etmesi gerekmektedir.

Striktürel (yapısal) kifoz: Ağrı kesiciler ve anti-inflamatuar ilaçlar rahatlama sağlamak açısından kullanılabilir. Ağrı kontrolünde yastıklı ortezler kullanılabilir fakat bunlar eğriliğin ilerlemesini kontrol edemezler. Hastanın yaşı, büyüme potansiyeli, kifozun derecesi, eğriliğin ilerleme durumu ve omur sıkışmasının derecesi Scheuremann Hastalığının tedavisini belirlemede göz önüne alınan durumlardır.

Korse özellikle gençlerde omurga eğriliği ilerlemesinin kontrolü için kullanılan standart bir tedavi yöntemidir. Eğriliğin düzeltilmesi amacıyla, Servikotorakolumbosakral ortez(STLSO) korse bir yıl boyunca günde 24 saat giyilmelidir. Korse’nin türünü ve nasıl giyileceğini doktorunuz belirlemelidir. Korse periyotunun ardından korse çıkarılır. 16 yaş ve üzerindeki hastalara kalıcı fayda sağlamaz. Genç bireyler için korse kullanımını zor olabilir çünkü bazen rahatsızlık hissi yaratabilir. Kifozun ciddi derecede olduğu durumlarda (70 dereceden fazla olan eğriliklerde) ve semptomların klasik tedaviyle azaltılamadığı durumlarda cerrahi operasyon seçeneği değerlendirilir.